Over slimme systemen, verkeerde voordeuren en de kunst van even nadenken.
Black Friday komt eraan. De aanbiedingen vliegen je om de oren en de pakketbezorgers kunnen hun borst natmaken. Nog even en de halve straat staat vol kartonnen dozen.
Stel je eens een pakketbezorger voor. Laten we hem Jamez noemen.
Jamez heeft een slimme routeplanner, een indrukwekkend dashboard en een systeem dat precies bijhoudt hoeveel pakketten hij aflevert.
En Jamez is goed. Heel goed zelfs.
Op een drukke vrijdag bezorgt hij honderd pakketten. Zijn dashboard kleurt groen. Alle vinkjes staan aan.
Missie geslaagd!
Althans, volgens zijn dashboard.
Want drie pakketten liggen bij de verkeerde buren. Twee staan buiten in de regen. En eentje is over een schutting gegooid.
Maar hé, honderd pakketten bezorgd!
Een vinkje is nog geen succes
We herkennen het allemaal.
Een volle agenda afgewerkt. Alle e-mails beantwoord. De takenlijst leeg. Heerlijk gevoel.
Maar hebben we ook bereikt wat we wilden bereiken?
Dat is een andere vraag.
En precies daar wordt het interessant. Want terwijl Jamez zijn pakketjes bezorgt, verschijnen er steeds slimmere digitale collega’s.
AI-systemen die teksten schrijven, planningen maken en zelfstandig opdrachten uitvoeren. Razendsnel, zonder koffiepauze en meestal zonder te klagen over maandagochtend.
Indrukwekkend.
Maar wat als zo’n systeem precies doet wat je vraagt, terwijl het nét niet doet wat je bedoelt?
Zoals Jamez, die keurig honderd keer op ‘bezorgd’ drukt.
Even naar de voordeur kijken
Onlangs maakte ik met AI een wiskundeproefwerk. Mooie opgaven, keurige antwoorden, alles netjes opgemaakt.
Alleen had de AI de notatie van coördinaten door elkaar gehaald.
Geen wereldramp. Maar voor een kind dat juist de regels probeert te leren, behoorlijk verwarrend.
Het bijzondere? De AI kon de juiste regel prima uitleggen. Alleen paste hij die niet overal goed toe.
Een beetje alsof Jamez precies weet waar je woont, maar je pakket toch twee huizen verder neerzet.
Misschien moeten we dus niet alleen beter worden in opdrachten geven, maar ook in kijken naar het resultaat.
Eerst zien wat nodig is.
Dan doen wat daarbij past.
En vervolgens verantwoordelijkheid dragen voor wat er gebeurt.
Niet ingewikkelder dan dat.
En Jamez?
De volgende ochtend ontdekt hij een pakket voor zijn eigen voordeur.
Bestemd voor de buren.
Jamez zucht, pakt de doos op en loopt twee huizen verder.
Misschien is dat wel zijn belangrijkste bezorging van de week.
Niet omdat zijn dashboard er groener van wordt.
Maar omdat het pakket eindelijk op de juiste plek terechtkomt.
Misschien moeten we wat minder vaak vragen hoeveel we vandaag hebben gedaan. En wat vaker of het ook goed terecht is gekomen.